De verklaring van de adjunct-officier van justitie over onderzoek en vrede
De adjunct-officier van het Internationaal Strafhof (ICC) heeft vrijdag benadrukt dat het onderzoek van het hof naar de invasie in Oekraïne niet wordt gestopt door vredesonderhandelingen. Volgens haar kan het onderzoek wel uitgesteld worden door de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. “Als wij een lopend onderzoek hebben, volgen wij ons eigen reguleringskader”, aldus de adjunct-officier Nazhat Shameem Khan in een interview met het persbureau Associated Press.
Internationale onderhandelingen en de zoektocht naar een akkoord
De afgelopen weken zijn onderhandelaars en functionarissen uit de Verenigde Staten, Oekraïne en Rusland wereldwijd bijeen geweest in een reeks van ontmoetingen om een mogelijke overeenkomst te bespreken. Khan stelde dat het nastreven van gerechtigheid en vreedzame oplossingen hand in hand gaan. Ze voegde daaraan toe dat “de mogelijkheid van verantwoording” essentieel is voor duurzame vrede. De Veiligheidsraad kan het hof verzoeken een zaak uit te stellen, bijvoorbeeld wanneer men het gevoel heeft dat er ruimte is voor een vredesakkoord, aldus Khan. Dit zou slechts een tijdelijke maatregel zijn.
Rechtszaak en de status van arrestatiebevelen
Het hof heeft arrestatiebevelen uitgevaardigd voor de Russische president Vladimir Poetin en vijf anderen wegens vermeende betrokkenheid bij oorlogsmisdrijven in Oekraïne. Moskou stelt herhaaldelijk dat zij het jurisdictie van het hof niet erkent en dat de bevelen niet geldig zijn.
De context van de vergadering en internationale druk
De woorden van Khan werden gedaan aan het einde van de week waarin het jaarlijkse congres van het hof plaatsvond in Den Haag. Honderden diplomaten, juristen en activisten kwamen bijeen om de ongekende uitdagingen te bespreken waarmee het hof geconfronteerd wordt, waaronder sancties van de Verenigde Staten, arrestatiebevelen tegen Russische officials en zorgen over de toekomst van het gerechtshof.
Sancties en de impact op het hof
De Fijische jurist is een van de negen medewerkers, waaronder zes rechters en de hoofdprocureur van het hof, die door de Amerikaanse president Donald Trump gesanctioneerd zijn wegens het onderzoeken van Amerikaanse en Israëlische functionarissen. Deze sancties hebben de werkzaamheden van het hof beïnvloed, vooral op het gebied van verschillende lopende onderzoeken, terwijl het instituut steeds meer eisen moet dragen op het gebied van middelen en capaciteit.
Optimisme en steun vanuit de lidstaten
Ondanks de obstakels blijft Khan positief. Ze verklaart dat het hof tijdens de bijeenkomst “een enorme hoeveelheid steun” heeft ontvangen van de 125 lidstaten. Volgens haar is dit een “zeer uitdagende, maar ook een zeer beslissende periode voor gerechtigheid en het internationaal strafrecht.”
