Verzorging van detentiecentra en aankondiging van vrijlating
Het Helicoide, het hoofdkwartier van de Venezolaanse inlichtingendienst en het centrum voor detentie, ligt in Caracas. Op donderdag 8 januari 2026 kondigde Jorge Rodríguez, voorzitter van de Nationale Vergadering, aan dat de regering van plan is om zowel Venezolaanse als buitenlandse gevangenen vrij te laten. Beelden tonen familieleden die zich verzamelen bij de gevangenis Rodeo I in Guatire, na de verklaring van Rodríguez over de voorgenomen vrijlating.
Regeringsacties en lokale reacties
Veiligheidsdiensten hielden toezicht bij het Helicoide terwijl activisten en familieleden van gevangenen ballonspotingen organiseerden om de vrijlating te eisen. Op 14 april 2025 pleegden activisten en familieleden van politieke gevangenen in Caracas een demonstratie, waarbij ze ballonnen de lucht instuurden als symbool voor hun hoop op vrijheid.
Officiële mededelingen en politieke context
Venezuela’s regering verklaarde op 8 januari dat een ‘belangrijk aantal’ Venezolanen en buitenlanders zal worden vrijgelaten, als onderdeel van een poging om de vrede en harmonie in het land te versterken. Jorge Rodríguez benadrukte dat de vrijlatingen onmiddellijk plaatsvinden, zonder precies te specificeren hoeveel personen het betreft. Hij liet weten dat het een stap is om ‘vreedzame samenleven’ te bevorderen, onafhankelijk van politieke, religieuze, economische of sociale achtergronden.
Internationale reacties en achtergrond
Het Spaanse ministerie van Buitenlandse Zaken verklaarde dat vijf Spaanse staatsburgers werden vrijgelaten, waaronder een dubbelgenationaliseerde burger, en dat zij momenteel voorbereid worden op reis terug naar Spanje met ondersteuning van de Spaanse ambassade in Caracas. Volgens het Foro Penal waren er tot eind december 2025 volgens officiële cijfers 863 mensen vastgehouden in Venezuela op basis van vermeende politieke redenen. De autoriteiten ontkenden dat dergelijke ‘politieke gevangenen’ bestaan en beschuldigden de gevangenen van complotten om de regering te destabiliseren.
Huidige situatie en reacties
De directeur van het Foro Romero verklaarde dat de vrijlatingen goed nieuws zijn voor een land dat recent is getroffen door politieke onrust. Hij liet weten dat de organisatie de vrijheden nauwlettend zal volgen en dat er al buitenlandse gevangenen op weg naar vrijheid zijn. De Amerikaanse en Venezolaanse oppositie eisen ondertussen de vrijlating van oppositieleiders en critici van de regering.
Bekende gevangenen en publieke gevoelens
Op 8 januari werden onder andere ex-presidentskandidaat Enrique Márquez en Biagio Pilieri, een oppositiejournalist en coördinator van de partij Convergencia, vrijgelaten uit de gevangenis Helicoide, bevestigd door activist Gonzalo Himiob van Foro Penal. Márquez werd gearresteerd na het aanvragen van de nietigverklaring van een verkiezingsuitslag, terwijl Pilieri werd aangehouden tijdens een protest in Caracas.
Familieleden en vrienden van de gevangen zitten in afwachting van verdere vrijlatingen. Margareth Baduel, een familieleden van een gevangene, zei dat ze erg hoopvol waren en dat meer dan 120 politieke gevangenen nog vastzitten. In Argentinië verzamelden familie en vrienden van Argentijnse gevangenen in Venezuela zich in een gemeenschapshuis, terwijl ze bidden voor de vrijlating van hun geliefden. Onder hen was María Alexandra Gómez, de vriendin van de Argentijnse onderofficier Nahuel Gallo, die sinds meer dan een jaar in Venezuela gevangen zit en beschuldigd wordt van terrorisme, wat de spanningen tussen beide landen heeft verhoogd.
Politieke ontwikkelingen en diplomatieke kwesties
Jorge Rodríguez gaf aan dat het Venezolaanse gouvernement in gesprek is met niet-extremistische politieke partijen en instellingen, zonder expliciet naar oppositieleider María Corina Machado te verwijzen, wiens verblijfplaats onbekend is. Na de Amerikaanse aanval op Venezuela uitte de oppositie via sociale media dat Maduro geconfronteerd wordt met internationaal gerechtigheid voor vermeende gruweldaden. De oppositie claimt dat Nicolás Maduro in 2024 illegitiem herkozen is, waarna massale protesten en arrestaties volgden.
Reacties van internationale leiders
Ex-president Donald Trump stelde dat de Verenigde Staten het land zullen overnemen en dat Machado niet de steun of het respect heeft om Venezuela te leiden. Machado reageerde op social media met de verklaring dat de waarheid, onderdrukt en gecensureerd, zich nu een weg baant uit de willekeur en angst. Ze voegde toe dat haar familie jarenlang onterecht werd beschuldigd en dat de opheffing van de onrechtvaardigheden eindelijk zichtbaar wordt.
Vervolg van de politieke situatie en militaire acties
Maduro werd op 3 januari in de vroege ochtend gearresteerd tijdens een Amerikaanse militaire operatie in Caracas en later overgebracht naar de VS, waar hij woensdag voor de rechter verscheen in New York. Hij ontkende alle beschuldigingen van drugsterrorisme. De Venezolaanse vicepresident, Delcy Rodríguez, werd op maandag beëdigd als interim-president en nam zitting in de Nationale Vergadering, waarmee zij tijdelijk de belangen van Maduro overnam. Volgens de huidige wetgeving moeten binnen 30 dagen nieuwe presidentsverkiezingen worden gehouden.
Herdenkingen en nationale ceremonies
In een ceremoniële bijeenkomst in de vesting Tiuna, nabij Caracas, werden familieleden van gemartelde en overleden militairen geëerd. Rodríguez uitte haar verontwaardiging over de Amerikaanse aanval en benadrukte dat het land slachtoffers heeft moeten betreuren, waaronder minstens 24 Venezolaanse veiligheidsmedewerkers en 32 Cubaanse agenten die in Venezuela werkzaam waren. Caracas kondigde zeven dagen nationale rouw af.
Dit verslag werd mede mogelijk gemaakt door journalisten Andry Rincón uit Miranda en Isabel DeBre uit Buenos Aires.
