Een revolutionair initiatief voor de Amerikaanse Marine
Op maandag presenteerde voormalig president Donald Trump een opvallend voorstel voor de Amerikaanse Marine. Hij kondigde de bouw aan van een nieuw, aanzienlijk robuust oorlogsschip dat hij omschreef als een “battleship”. Dit initiatief maakt deel uit van een groter plan om een zogeheten ‘Gouden Vloot’ op te richten, een strategisch futuristisch vlootconcept.
Details van het nieuwe slagschip
Volgens Trump zal dit schip, voorlopig de USS Defiant genoemd, groter en langer zijn dan de Iowa-klasse slagschepen uit de Tweede Wereldoorlog. Het ontwerp omvat geavanceerde bewapening, waaronder hypersonische raketten, nucleaire cruise-raketten, railguns en krachtige lasersystemen. Deze technologieën bevinden zich momenteel in verschillende ontwikkelingsfasen binnen de Marine.
Vergelijking met vorige schepen en technologische ambities
Het schip moet de snelste, grootste en honderd keer krachtigere vaarboot worden dan ooit eerder gebouwd. De genoemde classificatie wijkt af van de traditionele betekenis van een slagschip, dat meestal werd omschreven als een zwaar gepantserd slagschip met grote kanonnen, populair tijdens de Tweede Wereldoorlog. Nieuwere Amerikaanse schepen, zoals de Iowa-klasse, wogen destijds ongeveer 60.000 ton. Van dat type slagschepen zijn er inmiddels geen enkel meer operationeel.
Volgens een nieuw opgerichte website voor de “Gouden Vloot” zal de nieuwe “guided missile battleship” ongeveer even groot zijn als de Iowa-klasse, maar slechts de helft wegen, rond de 35.000 ton. Het schip zal ook een veel kleinere bemanning hebben, tussen de 650 en 850 zeelieden. In tegenstelling tot de oude schepen zal de primaire bewapening uit raketten bestaan, niet uit grote kanonnen.
Huidige ontwikkelingen en uitdagingen
Dit voorstel volgt op recente tegenslagen binnen de Marine, waaronder het stopzetten van plannen voor een klein, nieuw oorlogsschip dat werd uitgesteld vanwege vertragingen en kostenoverschrijdingen. De Marine koos uiteindelijk voor een aangepaste variant van een kustwachtvaartuig dat tot voor kort werd geproduceerd.
Verder heeft de Marine moeite om bepaalde technologieën te implementeren die Trump voor ogen heeft. Zo werd bijvoorbeeld honderden miljoenen dollars en meer dan 15 jaar besteed aan de ontwikkeling van railguns voor schepen, maar het project werd in 2021 afgeblazen. Lasertechnologie op schepen heeft meer succes geboekt, hoewel het gebruik nog beperkt is. Een systeem dat drones kan verblinden of uitschakelen, bevindt zich inmiddels op acht fregatten na acht jaar ontwikkeling.
De ontwikkeling van nucleaire cruise-raketten en het mogelijk inzetten ervan op schepen brengt bovendien juridische kwesties met zich mee, omdat het mogelijk in strijd is met niet-verspreidingsverdragen, die ondertekend zijn door de Verenigde Staten en Rusland.
Toekomstplannen en tijdsbestek
Een Amerikaanse functionaris, die anoniem wilde blijven vanwege de gevoeligheid van de plannen, bevestigde dat er momenteel ontwerpwerkzaamheden plaatsvinden, met de intentie om in het begin van de jaren 2030 te starten met de bouw. Zowel Trump als de Marine-secretaris John Phelan spraken over de nieuwe Trump-klasse oorlogsschepen als een spirituele opvolger van de slagschepen uit de 20e eeuw. Daarmee bedoelen zij traditioneel grote, zwaar gepantserde schepen uitgerust met grote kanonnen, bedoeld om andere schepen of landdoelen te bestoken.
Historische context en specificaties
Historisch gezien bereikten slagschepen hun hoogtijdagen tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Iowa-klasse schepen wogen destijds circa 60.000 ton. Na de oorlog versmalde de rol van slagschepen snel in moderne vlootstrategieën, omdat vliegdekschepen en lange-afstandsraketten de dominante vorm werden. In de jaren 80 werden vier Iowa-klasse schepen gemoderniseerd en uitgerust met cruise- en aanvalsraketten, evenals moderne radars. Tegen de jaren 90 werden ze echter allemaal buiten gebruik gesteld.
De nieuwe website voor de “Gouden Vloot” vermeldt dat het scheepstype ongeveer dezelfde grootte zal behouden als de Iowa-klasse, maar slechts ongeveer de helft van de massa zal wegen, ongeveer 35.000 ton. De bemanning wordt ingeschat tussen 650 en 850 personen. De primaire bewapening zal uit raketten bestaan, in tegenstelling tot de grote kanonnen van vroeger.
Persoonlijke standpunten en kritiek
Trump heeft altijd uitgesproken voorkeuren gehad voor bepaalde technologieën binnen de Navy. Hij pleitte onder meer voor de herziening van de oude stoomgetrokken katapulten op vliegdekschepen, die vervangen zouden moeten worden door modernere elektromagnetische systemen. Daarnaast uitte hij kritiek op het uiterlijk van de destroyers en het roestprobleem dat schepen teisterde. De Marine-secretaris Phelan berichtte dat Trump herhaaldelijk via berichten laat op de avond contact met hem opnam over de staat van schepen en scheepsonderhoud.
Op een bezoek aan een scheepswerf in 2020, waar oorspronkelijk het Constellation-klasse fregat werd ontwikkeld, stelde Trump dat hij het ontwerp persoonlijk had aangepast: “Ik heb ernaar gekeken en gezegd: ‘Dat is een verschrikkelijk uitziend schip, laten we het mooi maken,’” verklaarde hij destijds. Tijdens de komende ontwikkeling is Trump van plan zelf een rol te spelen in het ontwerp van het nieuwe schip, omdat hij zichzelf beschouwt als een persoon met oog voor esthetiek: “De Amerikaanse Marine leidt samen met mij de ontwerpen, omdat ik heel erg op uiterlijk let,” aldus Trump.
Verwachtingen en symboliek
De Marine-secretaris Phelan stelde dat de USS Defiant “respect en ontzag voor de Amerikaanse vlag moet uitstralen, elke keer dat het schip een buitenlandse haven binnenvaart”. Het project slaat vooral op de ambitieuze plannen voor een nieuwe generatie oorlogsschepen die de uitstraling, kracht en technologie van de Amerikaanse marine moeten versterken.
