Paus Leo XIV tijdens de kerstmis in de Sint-Petersbasiliek
Op donderdag leidde paus Leo XIV de mis op kerstdag in de centrale altaarruimte onder het balustrade van de Sint-Petersbasiliek in Vaticaanstad. De ruimte was versierd met bloemenguirlandes en groepen poinsettia’s, terwijl witte bloemen stonden bij de voet van een standbeeld van Maria, de moeder van Jezus, wiens geboorte op Kerstmis wordt gevierd. Tijdens de dienst hield de paus het evangelieboek omhoog terwijl hij de congregatie toesprak.
Onderwerpen van de toespraak
In zijn eerste kersttoespraak sinds hij paus was, herinnerde Leo XIV aan de bevolking van Gaza, die wekenlang bloot stond aan regen, wind en kou. Hij benadrukte dat de vele conflicten wereldwijd slechts door dialoog kunnen worden opgelost. Hij zag de geboorte van Jezus in Bethlehem als symbool van God die zich mens maakte in een kribbe en vergeleek Gods woord met “een kwetsbare tent onder ons”.
Hij vroeg zich af hoe men niet aan de tenten in Gaza kan denken, die al weken blootstaan aan de elementen, evenals aan de vele andere vluchtelingen en ontheemden over de hele wereld. Ook verwees hij naar de noodsituaties in eigen steden, waar talloze daklozen in improvisatietenten leven.
De paus benadrukte daarnaast de kwetsbaarheid van ‘onbeschermde populaties’ die door talloze oorlogen worden geterroriseerd. Hij noemde de jonge mensen die gedwongen worden om de wapens op te pakken en op het front de zinloosheid van hun taken ondervinden, terwijl ze worden voorgelogen door de leugens in de retoriek van degenen die hen sturen naar hun dood.
De roep om vrede door dialoog
Leo XIV stelde dat vrede alleen kan ontstaan door dialoog. Hij zei: “Er zal vrede zijn wanneer onze monologen worden onderbroken en, door te luisteren, wij op onze knieën vallen voor de menselijkheid van de ander.” Het belang van luisteren en begrip werd zo onderstreept als noodzakelijk voor het bereiken van vrede.
De massale opkomst en de kerstboodschap
Duizenden mensen verzamelden zich in de basiliek om de eerste kerstmis van de paus bij te wonen, terwijl zij hun smartphones omhoog hielden om beelden te maken van de opening van de dienst. Later zou Leo XIV de gebruikelijke kerstboodschap uitspreken vanaf een loggia met uitzicht op het Sint-Pietersplein, dat die dag werd badend in een aanhoudende regen. De zegen “Urbi et Orbi”, hetgeen in het Latijn “naar de stad en de wereld” betekent, biedt een overzicht van de problemen waarmee de wereld deze jaren wordt geconfronteerd.
Context en afsluiting
Het kerstseizoen markeert het afsluiten van de Heilige Jaar-viering, die op 6 januari wordt afgesloten met het feest van de Drie Wijzen, dat de komst van Jezus in Bethlehem herdenkt. De toespraak van deze Kerstmis toont de aandacht van de paus voor actuele humanitaire crises en benadrukt de noodzaak van dialoog voor het bevorderen van vrede en solidariteit over de hele wereld.
