Het fenomeen van het dutten tijdens werktijd
In de Verenigde Staten bestaan er groepen werknemers die regelmatig in slaap vallen op onverwachte plaatsen: in parkeergarages, op zijstraten vóór de schoolrit in de namiddag, in aparte rustcabines die per uur gehuurd kunnen worden, of gewoon uitgestrekt in bed terwijl ze thuis werken. Deze groep, die door velen nog steeds stigmatiserend wordt bekeken, blijkt een soort geheime maatschappij te vormen binnen de Amerikaanse arbeidsmarkt. Geïnspireerd door beroemde power nappers als Winston Churchill en Albert Einstein, nemen toegewijde dutters soms korte pauzes omdat zij ervan overtuigd zijn dat dit hun cognitieve prestaties verbetert, hoewel er nog altijd negatieve opinies bestaan over dit gedrag.
De wetenschappelijke onderbouwing van dutten
Meerdere onderzoeken prijzen de voordelen van korte slaappauzes aan, zoals verbeterde geheugenfunctie en concentratievermogen. In sommige delen van Spanje en Italië is een middagdutje de norm, terwijl in China en Japan het bewonderenswaardig wordt gevonden door het werk tot uitputting toe te maken, omdat dit wordt gezien als toewijding, volgens een studie gepubliceerd in het tijdschrift Sleep.
Toch is het in de Verenigde Staten moeilijk om tijdens reguliere werktijden inderdaad te rusten. Het wordt er vaak als luiheid bekeken wanneer men dutjes doet, en de overheidsgebouwen verbieden slapend op het werk te zijn, behalve in zeer uitzonderlijke gevallen.
De groeiende openheid over de voordelen van microslaap
Steeds meer mensen durven openlijk te spreken over de voordelen van korte slaapmomenten. Marvin Stockwell, oprichter van PR-bureau Champion the Cause, neemt meerdere keren per week korte rustpauzes. Volgens hem hernieuwt een dutje hem op een manier die hem exponentieel nuttiger, constructiever en creatiever maakt dan wanneer hij zichzelf dwingt om door vermoeidheid heen te werken.
De kunst van het dutten
Volgens James Rowley, programma-directeur van de Sleep Medicine Fellowship aan het Rush University Medical Center, is slaap net zo belangrijk voor een goede gezondheid als voeding en beweging. Ondanks dit inzicht lukt het veel mensen niet voldoende te slapen, vaak door de invloed van elektronische apparaten. Hij wijst erop dat vroeger televisies de grote boosdoeners waren, maar dat tegenwoordig vooral smartphones het probleem vormen, omdat mensen deze ’s nachts meenemen en blijven kijken.
In de academische wereld wordt minder vaak gedut, omdat er enorme druk is om publicaties te publiceren. Julianna Kirschner, docent aan de University of Southern California, past haar dagdromen aan door in haar vrije tijd korte pauzes te nemen, vooral omdat sociale media volgens haar ontworpen zijn om een dopamine-boost te geven, waardoor gebruikers de tijd uit het oog verliezen en slaap onderbreken. Zij erkent dat ook zij niet immuun is voor deze valkuil, waardoor zij af en toe een dutje nodig heeft.
Hoe effectief kort slapen is
Volgens Rowley moeten korte dutjes niet langer dan 15 tot 20 minuten duren. Hij benadrukt dat langere slaapperioden kunnen leiden tot ‘slaap-inertia’, een moeilijk wakker worden en een gevoel van sufheid achteraf. Wie zich consequent moe voelt en afhankelijk is van dutjes om slaaptekort te compenseren, zou volgens hem zijn bedtijpraktijken moeten herzien.
Tijdstip en duur van het dutten
Het beste moment voor een dutje bevindt zich in de late namiddag, omdat dit samenvalt met een natuurlijke dip in de circadiane ritmes. Dutjes na 6 uur ’s avonds kunnen de nachtrust verstoren. Michael Chee, directeur van het Centre for Sleep and Cognition aan de National University of Singapore, stelt dat elke dut duur van energie kan geven en een cognitieve boost biedt.
Een overzicht van verschillende studies wijst uit dat een dutje van 30 minuten de beste balans biedt tussen praktische haalbaarheid en voordelen. Te lange dutjes kunnen de slaap ’s nachts nadelig beïnvloeden. Daarom bevelen experts aan om een alarm in te stellen op 20 tot 30 minuten, zodat men op tijd weer wakker wordt. Zelfs een dutje van zes minuten kan volgens Valentin Dragoi, wetenschappelijk directeur van het Center for Neural Systems Restoration, al verbeteren van het leren en geheugen.
Ondernemen tegen de trend
Hoewel dutten op het werk in de VS geen gebruikelijke praktijk is, moedigen sommige bedrijven dat wel aan. Will Bryk, oprichter van AI-startup Exa, staat volledig achter powernaps van 20 minuten en heeft speciale slaapcabines laten plaatsen op het kantoor in San Francisco. Het Amerikaanse ijsmerk Ben & Jerry’s beschikt sinds jaren over een rustruimte in het hoofdkantoor in Vermont, die door enkele medewerkers wordt gebruikt. Volgens woordvoerder Sean Greenwood voelen werknemers zich daardoor beter verzorgd en maken ze er verantwoordelijk gebruik van.
De bekende auteur Arianna Huffington, medeoprichter van de Huffington Post, werd een voorstander van een goede nachtrust en af en toe dutjes na een uitputtingsaanval in 2007. Zij richtte een rustruimte in bij haar vorige werkgever en bij haar eigen onderneming, Thrive Global. In een email stelde zij dat mensen die uit hun slaap worden gehouden door ziekte of vluchtvertraging beter kunnen rusten, omdat ze dan een productiever en creatiever rest van de dag tegemoet kunnen zien, in plaats van zich te slepen of meerdere kopjes koffie te drinken.
Persoonlijke ervaringen
Kirsten Perez, 33 jaar oud, is een toegewijd dutter. Ze slaapt vaak tijdens haar lunchpauze in haar auto, en wanneer ze een eigen kantoor kreeg, sloot ze de deur af om in haar stoel te rusten. Nu werkt ze thuis als marketingmanager bij Nvidia. Ze plant elke dag een dutje van 15 minuten, valt snel in slaap en wordt wakker voordat haar alarm afgaat. Ze merkt dat haar concentratie en humeur achterblijven, en vraag zichzelf dan af of ze ‘een stuk tijd’ heeft om te rusten. Vervolgens ligt ze horizontaal en herstelt ze.
De noodzaak van slaapruimte
Voor sommige beroepen is dutten niet alleen geaccepteerd, maar zelfs noodzakelijk. De Centers for Disease Control and Prevention moedigt verpleegkundigen die nachtshift werken aan om te dutten. Veel verpleegkundigen kunnen echter niet slapen op de ziekenhuizen waar ze werken, omdat ze te druk zijn en geen toegang hebben tot bedden.
Sommige bedrijven proberen deze situatie te verbeteren. Neil Wong richtte Nap York op, dat slaapcabines verhuurt in Manhattan en Queens voor ongeveer 27 dollar per uur. Zijn clientèle varieert van forenzen tot bezorgers en artsen die in nabijgelegen ziekenhuizen werken. Het bedrijf biedt ook kortingen aan essentiële beroepsgroepen zoals politieagenten, brandweerlieden en medische hulpverleners.
Wong merkt op dat er in de maatschappij maar twee plekken zijn waar je kunt slapen: thuis op je bed en in een hotelkamer, maar dat het meeste comfort en privacy ontbreekt in die opties. Volgens hem is er eigenlijk geen derde plek die stil, privé en rustgevend is.



