Vooruitzichten en politieke controverse
De Britse regering wordt naar verwachting akkoord gaan met de bouw van een grootschalige Chinese ambassade nabij het financiële centrum van Londen. Dit voorstel heeft al jaren geleid tot politieke strijd en controverse omtrent de beveiligingsrisico’s die het mogelijk met zich mee brengt voor het Verenigd Koninkrijk.
Veel parlementariërs uit verschillende politieke partijen hebben opgeroepen tot afwijzing van de aanvraag. Kritieken uiten bezorgdheid dat het nieuwe gebouw, gelegen op een groot terrein dicht bij belangrijke data-kabels en het financiële district, mogelijk wordt gebruikt voor spionageactiviteiten. Daarnaast vrezen sommigen dat de omvang van de ambassade — die de grootste in Europa zou worden — een verhoogde druk op Chinese dissidenten in ballingschap kan veroorzaken via surveillance en intimidatieoorlogen.
Vertraagde beslissing en politieke spanningen
Oorspronkelijk was de beslissing gepland voor oktober, maar deze werd uitgesteld vanwege meerdere beschuldigingen van Chinese spionage en politieke inmenging. De druk op de Britse overheid was daardoor toegenomen.
Media uit het Verenigd Koninkrijk berichten dat de goedkeuring van de ambassade deze week wordt aangekondigd, vlak voor de verwachte reis van premier Keir Starmer naar China. Deze ontmoeting wordt als een belangrijke ontwikkeling gezien, aangezien het de eerste bezoeken van een Britse premier sinds 2018 zou zijn. Eind januari moet er een definitieve beslissing zijn, zoals door de regering is vastgesteld.
Achtergrond en protestbewegingen
De locatie van de nieuwe ambassade ligt op Royal Mint Court, een terrein dat vroeger in gebruik was bij de Britse munt en zich nabij de Tower of London bevindt. Het moet de eerdere Chinese overheidsgebouwen in Londen vervangen.
Kritiekers stellen dat de plek te dicht bij ondergrondse glasvezelkabels ligt die gevoelige financiële data van Londen naar andere delen van de stad sturen. Sommige parlementariërs, zoals de conservatieve Alicia Kearns, vrezen dat het toegankelijk maken van dergelijke gegevens China een basis voor economische oorlogsvoering kan verschaffen.
Verschillende dissidenten en activisten protesteerden tegen de plannen en menen dat het huisvesten van een grote reeks officials de repressie van pro-democratische activisten in het buitenland kan versterken.
Daarnaast uitten oppositieleden van de Labour-partij zorgen over de recente spionagegevallen en inmengingen door Chinese agentschappen, inclusief het uitgeven van beloningen voor het lokaliseren van leden van de Hong Kong-gemeenschap die in het Verenigd Koninkrijk wonen.
Vastgoed en vertragingen
De Chinese regering kocht het terrein voor 225 miljoen pond in 2018, maar de plannen voor de ambassade werden sindsdien vertraagd. Aanvankelijke goedkeuring werd geweigerd vanwege zorgen over de mogelijke protesten en de veiligheid van omwonenden en toeristen.
Na de komst van de nieuwe Labour-regering vorig jaar werden de plannen opnieuw ingediend. China heeft geklaagd over de vertragingen, waarbij het aangeeft dat Londen constant de procedure politiseert en bemoeilijkt.
Chinese waarschuwingen en de toegenomen spionagezorgen
De Chinese ambassade verklaarde dat het project van hoge kwaliteit is en door lokale instanties wordt erkend, en beschuldigt het Verenigd Koninkrijk van het politiseren van de kwestie.
Onlangs waarschuwde MI5, de binnenlandse inlichtingendienst, dat Chinese agenten gerichte pogingen maken om Britse parlementariërs en officials te rekruteren via sociale media en ondergeschikte bedrijven. Die beschuldigingen worden door China ontkend en als ongefundeerd bestempeld.
Vorige jaar werden twee vermeende Chinese spionnen, Christopher Cash en Christopher Berry, in het Verenigd Koninkrijk gearresteerd wegens spionage. Hun rechtszaak eindigde abrupt toen de Britse overheid weigerde China als een bedreiging voor de nationale veiligheid te bestempelen.
Politieke reacties en de rol van premier Starmer
Premier Starmer heeft benadrukt dat terwijl de bescherming van nationale veiligheid prioriteit heeft, dialoog en samenwerking met China noodzakelijk blijven. Hij stelde dat het niet gaat om een afweging tussen economische belangen en veiligheid, maar dat beide aspecten in evenwicht moeten worden gehouden.
Starmer verwees naar een telefoongesprek waarin Chinese president Xi Jinping het onderwerp van de ambassade persoonlijk aan de orde stelde.
Oppositieleden zoals Priti Patel bekritiseerden Starmer en beschuldigden hem ervan een naïeve en effectieve vriend van Beijing te zijn, wat het risico voor Londen zou vergroten terwijl China zijn doelen kan bereiken.
