De internationale context van de Arctic-regio
Op maandag uitte China haar standpunt over de activiteiten van de Verenigde Staten in het Noordpoolgebied en onderstreepte dat haar eigen handelingen in het Arctisch gebied in overeenstemming zijn met de internationale wetgeving. Volgens het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken richt China zich op het bevorderen van vrede, stabiliteit en duurzame ontwikkeling in de regio. Ma Ning, de woordvoerder, benadrukte dat de rechten en vrijheden van alle landen om activiteiten uit te voeren in het Arctisch gebied gerespecteerd moeten worden en waarschuwde dat de VS haar eigen belangen niet mag najagen door andere landen te gebruiken als voorwendsel.
De situatie in Groenland
Groenland, een semi-autonoom gebied binnen NATO-bondgenoot Denemarken, staat momenteel in het middelpunt van de internationale aandacht. De Amerikaanse president Donald Trump heeft herhaaldelijk aangegeven dat hij Groenland zou willen overnemen, om te voorkomen dat Rusland of China het regiogebied in handen krijgt. Hij heeft bekendgemaakt dat hij liever via onderhandelingen een deal wil sluiten, maar dat de VS op de één of andere manier controle over de eiland wil krijgen.
De Amerikaanse politieke context
De spanningen tussen Washington, Kopenhagen en Nuuk, de hoofdstad van Groenland, zijn de afgelopen weken toegenomen. Trump en zijn administratie overwegen verschillende opties, inclusief militaire acties, om controle te krijgen over het eiland. De Deense premier Mette Frederiksen waarschuwde dat een Amerikaanse overname het einde van NATO zou betekenen. Daarnaast verklaarden Groenlandse leiders, waaronder premier Jens-Frederik Nielsen, dat de toekomst van Groenland beslist moet worden door haar eigen bevolking en dat het respect voor de autonomie van Groenland prioriteit moet krijgen. Zij uitten ook hun wens dat het respect van de Verenigde Staten voor hun land stopt met denigrerende houding.
China’s strategische positie en activiteiten
China stelde in 2018 dat het zichzelf als een “nabij-Arctisch land” beschouwt, in een poging haar invloed in de regio uit te breiden. Het Chinese beleid omvat onder meer plannen voor een zogenaamde “Poolster Zijderoute” als onderdeel van de wereldwijde Belt and Road Initiative. Dit initiatief heeft China in staat gesteld economische verbindingen te leggen met diverse landen in de hele wereld.
Reactie uit Beijing op de Amerikaanse uitspraken
Vraag in Beijing of China zich zorgen maakt over de Amerikaanse beweringen dat Washington Groenland moet overnemen om China en Rusland de controle te ontzeggen, antwoordde Mao Ning dat China’s activiteiten in de Arctis regio gericht zijn op het bevorderen van vrede en duurzame ontwikkeling, en dat deze in overeenstemming zijn met de internationale wet. Ze benadrukte dat de rechten en vrijheden van alle landen gerespecteerd moeten worden. Mao voegde toe dat de VS haar eigen belangen niet mag behartigen door andere landen te gebruiken als gerechtvaardigd reden voor invloedssferen. Volgens haar ligt de Arctische regio in het algemeen in het belang van de internationale gemeenschap.
Aanstaande diplomatieke betrekkingen
Voor deze week staan er gesprekken gepland tussen Deense en Groenlandse diplomaten in Washington. Daarnaast wordt er een plan ontwikkeld voor Amerikaanse senatoren om Denemarken te bezoeken, waar ze hopelijk meer inzicht krijgen in de situatie en de nationale belangen van Groenland en Denemarken.
